OKSİJEN NEDİR?
Oksijen gazı canlılarda solunum için yaşamsal
önemi olan bir akışkandır. Solunum yapılan ortamda yeterli miktarda
bulunmazsa, canlılar için ölümcül etkileri bulunur.
Havada normal şartlarda (deniz seviyesinde) % 21
oranında çözülmüş olarak bulunur. İki oksijen atomundan oluşur.
Normal şartlarda gaz halindedir.
Oksijen, insanda solunum ile önce ciğerlere gelir.
Burada difüzyonla kana karışır. Kanda sıvı ve gaz olarak iki fazda
bulunur. Temel görevi sindirimle vücuda alınan maddelerin, hücrelere
taşınması görevini görür.
MEDİKAL OKSİJEN NEDİR?
Medikal Oksijen, tıbbi tedavi ve müdahale
sırasında hastaya solunumu için verilen yüksek saflıkta, gaz halinde
oksijendir.
Medikal oksijen içeriği aşağıdadır.
Amerikan Farmakopi’ye göre (USP 29 Sf 1610)
Avrupa ve Türk Standardı (ISO EN 10083)
Oksijen konsantrasyonu :
Hava sıvılaştırma yönteminde : Minimum % 99
Hava ayrıştırma yönteminde : Min.% 90, Mak.% 96
Maksimum Karbon monoksit oranı : 5 mg/kg
Maksimum Karbondioksit oranı : 300mg/kg
Maksimum partikül oranı : 0.5 µg/m3
Maksimum hidrokarbon oranı : 0.5 mg/m3
Maksimum çiğlenme noktası : -40 oC
MEDİKAL OKSİJEN TEDARİK
YÖNTEMLERİ ?
Amerikan ilaç dairesi başkanlığının (FDA) yayınına
(Fresh Air 2000) göre dolum tüpleri ve tankları ayrı incelenmiştir,
hava ayrıştırma sistemleri ayrı başlıkta incelenmiştir.
Tüp tipleri sistemleri :
- Yüksek basınçlı tüpler
- Cryogenic tüpler
Tüp dolum yöntemleri :
- Yüksek basınçlı oksijen gazı dolumu
- Likit oksijenden – likit oksijen dolumu
- Likit oksijenden – gaz oksijen dolumu
Bunların dışında “Hava Ayrıştırma Sistemleri”
medikal oksijen tedarik yöntemi olarak özellikle belirtilmiştir.
Oksijen, tedarik yöntemine bağlı olarak değişik
saflıkta olabilir. Özellikle tüp ve likit olarak tedarikte, gaz
oksijeni veya likit oksijeni taşıyan tankın bir önceki işlemde ortam
havasına maruz kalma riski yüzünden bu tip tedarik araçlarında
yüksek saflıkta oksijene ihtiyaç vardır. Çünkü bir önceki tedarikte
tankın, ortam havasına maruz kalması gazın saflığını düşürecektir.
Bu sebeple taşımalı uygulamalarda yüksek saflık öngörülmektedir.
MEDİKAL OKSİJEN NEDİR ?
Amerikan Farmakopisinde ve Avrupa Farmakopilerinde
hava ayrıştırma sistemleri, ortalama %93 Oksijen başlığında ayrıca
tanımlanmıştır.
Bunların dışında Avrupa Birliğinde EN 10083
numaralı standart ile Oxygen concentrators for use with medical gas
pipeline systems başlığında Hava Ayrıştırma Sistemleri standart
altına alınmıştır.
Türkiye’de bu standart TS ISO 10083 numarası ve
TIBBÎ GAZ BORU SİSTEMLERİNDE KULLANILAN OKSİJEN YOĞUNLAŞTIRICILAR
adı ile standart altına alınmıştır.
HAVA AYRIŞTIRMA SİSTEMLERİ
OKSİJEN JENERATÖRÜ NEDİR ?
Hava bünyesinde % 21 oksijen, %78 Azot, % 0.9
Argon ve % 0.1oranında diğer gazlar bulunmaktadır. Gaz saflaştırma
sistemleri bu gazları, yüksek saflıkta istenilen gazı diğerlerinden
ayrıştırmaktadır.
Oksijen jeneratörü, kompresör tarafından
basınçlandırılan havadan % 93 3 saflıkta oksijen elde eder.
İşletmenize ekonomik, sürekli, sağlıklı ve zahmetsiz oksijen sağlar.
Bu sistem, PSA (Basınç Atlamalı Yüzeyde
filtreleme) yöntemi ile çalışmaktadır ve bu yöntem, molekül çapında
fiziksel filtrasyon olup, herhangi bir kimyasal işlem yoktur.
Moleküler filtre havadaki azot gazını tutarak oksijen gazını
saflaştırır.
MEDİKAL OKSİJENİN AVANTAJLARI
NEDİR ?
- Sürekli % 90 ve üzeri saflıkta oksijen üretir
- Tedarik zinciri ve taşıma gerektirmez.
- Sürekli izleme gerektirmez.
- Tüm arızalarda görsel ikaz ve sesli alarm
vardır.
- Az yer kaplar.
- 86.4 m3/gün oksijen üretimi için 2 m2 cihaz 1m2
tank alanı
- Az enerji sarfiyatı,
- Maksimum 1.54 kWh/m3 = 0.28 YTL/m3 (20 lt/dk
için)
- Kısa sürede kendini geri öder.
- Sessizdir (69 dBA),
- Yüksek standartlarda üretim.
- Uluslararası güvenlik normlarına uygunluk
- Düşük bakım gideri.
- Sürekli, hızlı ve etkili servis.
MEDİKAL OKSİJEN ÜRETİM TESİSİ
AKIŞ ŞEMASI

MEDİKAL OKSİJEN ÜRETİM TESİSİ
ELEMANLARI NEDİR ?
Medikal oksijen üretim tesisi, akış sırasına göre
aşağıdaki elemanlardan oluşan bir sistem sayesinde, yeterli ve
sürekli minimum %90 oksijen, maksimum %3 karbondioksit ve % 0.1
karbon monoksit içeren gaz üreten bir tesistir.
- Yağsız basınçlı hava kompresör ünitesi
- Nihai soğutucu
- Basınçlı hava kurutucu
- Filtrasyon ünitesi
- Oksijen jeneratörü ünitesi
- Oksijen tankı
- Kontrol ve güç ünitesi.
TS EN 13544-2 Normlarına uygun olarak hastaneler,
oksijen tesislerini 1 ana , 2 yedekli yapmak zorundadırlar.
Burada oksijen jeneratörünü ana üreteç olarak kabul edersek, tüp
santrali 2. yedek, servislerdeki tüpler 2. yedek olarak kabul
edilebilir. Ayrıca tüp santralinin 2 gruptan oluşması da,
hastanenin, oksijensiz kalma ihtimalini yok denecek seviyeye
indirir.
MEDİKAL OKSİJEN ÜRETİM TESİSİ ?
Medikal Oksijen üretim tesisimiz aşağıdaki
normlara uygun üretilmiştir ;
CE Sertifikası altında;
- Avrupa Birliği Farmakopisine
- Avrupa Birliği basınçlı kaplar direktifine
- Avrupa Birliği Makine Güvenliği direktifine
- Avrupa Birliği Elektro Magnetizma direktifine
- Avrupa Birliği genel güvenlik normlarına
Ayrıca;
- FDA normuna.
- Amerika Birleşik Devletleri Farmakopisine
- ABD basınçlı hava birliği normlarına
MEDİKAL OKSİJEN ÜRETİM TESİSİ
ÖZELLİKLERİ :
- 13 yıl cihaz ömrü
- Medikal uygulamalara göre tasarlanmış uzun
ömürlü yağsız kompresör.
- Hassas basınçlı hava şartlandırma
- Etkin ve ekonomik hava kurutma
- 0.2 mikrona varan filtrasyon sistemi
- Yüksek verimlilikte oksijen jeneratörü
- Detaylı, etkin, hassas otomasyon
- Voltaj regülatörü
- Basınçlı hava şartlandırmada 10 yılı aşkın
deneyim.
- PSA teknolojisinde 10 yılı aşkın deneyim.
- 24 saat Sürekli ulaşılabilir servis.
- Marmara, Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Doğu
Karadeniz bölgelerinde 24 saat içinde, diğer bölgelere 48 saat
içinde servis müdahalesi.
KOMPRESÖR ÜNİTESİ ÖZELLİKLERİ :
Basınçlı hava üretim düzeneği bir ana kompresör
ünitesi bir de yedek kompresör ünitesinden oluşmaktadır.
Kompresörler : %100 yağsız hava üreten, pistonlu
kompresörlerdir.
Kompresör basıncı : 6 barda basınçlı hava üretir. Kompresör bakım
süresi: 7000 saat/bakım
Kompresörlerin aşağıdaki solunum havası normlara uygunluğu
belgelenmiştir. (Nem oranı hariç)
DIN 3188 Almanya
BS 4275 İngiltere
BS 4001 part 1.2 İngiltere
Plongees Profondes-Offshore Fransa
Compressed Gas Association (CGA), grade D-E Amerika
American Navy Standart Amerika
FDA Spec. A-B Amerika
Canada Standart Assosiation (CSA) Kanada
Bu kompresörler sürekli çalışmaya göre
tasarlanmış, üzerinde sıcaklık kontrollü, yüksek verimli, kalitede
kompresörlerdir.
BASINÇLI HAVA ŞARTLANDIRMA
DÜZENEĞİ ÖZELLİKLERİ :
Oksijenin sağlıklı üretilebilmesi için havanın
doğru şartlandırılması gerekmektedir. Hava şartlandırma düzeneği
aşağıdaki elamanlardan oluşmaktadır:
Filtrasyon :
Hava filtrasyon ünitesinde 0.2 mikrona kadar
filtrelenerek kaba partiküllerden arındırılır.
Nihai Soğutucu :
Basınçlı hava kompresörden sıcak çıkar ve
şartlandırılmaya uygun değildir. Bu sebeple, basınçlı hava doğru
şartlandırma için soğutulması gereklidir. Nihai soğutucu, basınçlı
hava sıcaklığını 70 oC’den 35 oC’ye soğutmaktadır. Böylece hem
filtrasyon, hem de kurutucu için gerekli verim alınabilecek
şartlandırma sağlanmış olur.
Hava Kurutucu :
Ön filtrasyondan geçen basınçlı hava, üzerinde
bulunan suyun sistemden uzaklaştırılması için kurutucudan geçer.
Kurutucu, direkt genleşmeli soğutma prensibi ile çalışmaktadır ve
havayı +3 oC çiğlenme noktasında kuru hava sağlar. Çevreye en az
zararlı soğutma gazlarından R 134A gazı kullanılmıştır.
OKSİJEN ÜRETİM DÜZENEĞİ
ÖZELLİKLERİ :
Oksijen üretim düzeneği 2 üniteden oluşur. Bunlar
:
Ana oksijen jeneratörü düzeneği.
Oksijen jeneratörü, basınç atlamalı adsorpsiyon (PSA)
yöntemine göre çalışır. Adsorpsiyon molekül bazında bir elektir,
geçirmediği malzemeyi yüzeyde tutar ve sonrasında ters akışla yönde
temizlenebilir ve kimyasal reaksiyon içermez. PSA yönteminde iki
basınçlı kapta, UOAE özel adsorbent malzeme bulunur. Tüplerden
birinde saflaştırma gerçekleşirken, diğerinde malzemenin tuttuğu
akışkan ters akışla sistemden uzaklaştırılır ( rejenerasyon) . Bu
yöntemle, oksijen jeneratöründe % 93 ± 3 saflıkta oksijen üretilir.
Yedek oksijen jeneratörü düzeneği.
Yedek oksijen jeneratörü, herhangi bir arıza
durumunda veya aşırı yüklenme esnasında devreye girer.
Oksijen tankı.
Oksijen deposunda oksijen gazı regüle edilir.
Oksijen deposu, uluslararası güvenlik normlarına uygun, oksijen
depolanması için özel malzemeden imal edilmiştir. Basınç emniyet
valfleri ile ve sıcaklık sensörleri ile kontrol edilir. Çıkan gaz
basıncı düşürülerek sisteme 5 barda sürekli oksijen beslemesi
yapılır.
Yedek Oksijen Tüpleri :
Sistemde 2. yedek olarak oksijen tüpleri bulunur.
Oksijen tüplerinde, basınç kontrol edilir. Eğer basınç, 10 barın
altında ise tüplerin değişimine hazır olunması için 1. ikaz verilir.
7 barın altında ise 2. ikaz verilir ve mutlaka değiştirilmeleri
gerekir.
OTOMASYON ÜNİTESİ ÖZELLİKLERİ :
Sistemde otomatik kontrol edilen noktalar
şunlardır:
- Kompresörlerin tüketime bağlı kademeli devreye
alınması.
- Kompresörlerin hararet kontrolü.
- Kompresörlerin güç ve yüksek akım kontrolü
- Hava deposunun su tahliye kontrolü.
- Kurutucunun devreye alınması
- Kurutucunun su tahliye kontrolü
- Kurutucunun çiğlenme noktası kontrolü
- Oksijen saflığı kontrolü
- Oksijen Tesisatının basınç kontrolü
- Oksijen tüplerinin basınç kontrolü
- Oksijen tüplerinin tüketime bağlı, yeterlilik
kontrolü
- Elektrik şebekesi gerilim kontrolü
- Çalışma süresi kontrolü
- Kompresör çalışma süresi kontrolü
- Bakım süresi kontrolü
OPSİYONLAR
- Karbonmonoksit sensörü
- Karbondioksit sensörü
- Çiğlenme noktası sensörü
- Alarmlarda (yüksek sıcaklık, aşırı akım ve
saflık düşmesi) SMS göndermesi
- Tüp dolum ünitesi ve otomasyonu
- Sıvılaştırma ve depolama ünitesi
YATIRIM KAZANCI :
Yatırımın işletmeye sağlayacağı kazanç, 13 yıl baz
alınarak hesaplanmıştır:
Cihaz, 13 yıl sonra rektifiye olacaktır.
Yatırım, 1-4 yıl aralığında işletme giderleri ile
birlikte kendini geri ödemektedir. (Bulunduğu yöreye ve kapasiteye
bağlı olarak değişir)
İşletme giderleri;
- Elektrik sarfiyatı
- Bakım giderleri
- Amortisman
Oksijen Jeneratörü kendini geri ödedikten sonra,
rektifiye süresine kadar (9 – 12 yıl) tüp maliyetini sıfıra yakına
indirmektedir.